Πέμπτη, 31 Ιανουαρίου 2013

Ο Διαβολάκος και το Ζουζούνι : Μικροί Ήρωες εν δράσει !

Ένα αφιέρωμα στους δύο πιο γνωστούς "αναλώσιμους" παιδικούς ήρωες που πλαισίωναν τη βασική τριάδα των πρωταγωνιστών του "Μικρού Ήρωα"
Ο Διαβολάκος
  Ο Διαβολάκος είναι ένα εντεκάχρονο αγόρι από την Κρήτη και συγκεκριμένα από τα Χανιά. 
   Εκεί γνωρίστηκε με το Παιδί- Φάντασμα που είχε πάει για να αναδιοργανώσει τις πατριωτικές οργανώσεις του νησιού 
  και γρήγορα μπήκε σαν δευτερεύων μικρός ήρωας στους πρωταγωνιστές του περιοδικού.
  Το πραγματικό του όνομα ήταν Γιάννης Αστράκης και το παρωνύμιο Διαβολάκος του το έβγαλε ο Σπίθας και εκφράζει απόλυτα τις μοναδικές ικανότητές του! 
   Ακολούθησε την παρέα του Παιδιού- Φάντασμα στις περιπέτειές της και υπήρξε ο πιο γνωστός και ο πιο μακρόβιος σε τεύχη από όλους τους "αναλώσιμους" μικρούς ήρωες 
   με τους οποίους ο Ανεμοδουράς πλαισίωνε τη βασική τριάδα των πρωταγωνιστών του αναγνώσματος. 
   Ο Διαβολάκος υπήρξε το πρώτο και πιο αγαπημένο πρόσωπο των πολύ νεαρών αναγνωστών του "Μικρού Ήρωα" και είχε δικό του κύκλο προσωπικών θαυμαστών, 
  που ασφαλώς δεν θα πίστευαν, ότι ύστερα από 249 τεύχη (σχεδόν 5 χρόνια) συνεχούς παρουσίας στο ανάγνωσμα θα σκοτωνόταν, έστω και ηρωϊκά.
   Ήταν, όμως, και ο πιο αγαπημένος φίλος του Σπίθα, ενώ σαν χαρακτήρας δράσης, υπήρξε το παιδικό υποκατάστατο του Παιδιού- Φάντασμα, 
   αφού εκ των πραγμάτων ο Γιώργος Θαλάσσης είχε... ενηλικιωθεί σε σχέση με το πρώτο τεύχος και το ανάγνωσμα χρειαζόταν ένα παιδικό πρότυπο με τις αρχικές προδιαγραφές. 
  Αρκετές φορές μάλιστα αναφέρεται ως "Παιδί- Φάντασμα 2" έχοντας τις ίδιες ικανότητες και τα ίδια ηγετικά προσόντα του αρχηγού του.
  Αγαπημένο όπλο του μικρού Διαβολάκου ήταν η σφεντόνα του με την οποία προκαλούσε στους Γερμανούς τόση θραύση -αν και αναίμακτη- όση και ένα πιστόλι στα χέρια του Παιδιού- Φάντασμα (τεύχος 163 "Ο Διαβολάκος").
  Έπεσε μαζί με τον επίσης μακρόβιο Ζουζούνι όντας επικεφαλής ενός μαθητικού συλλαλητηρίου (τεύχος 411, "Δύο ήρωες παθαίνουν").
Ο Διαβολάκος και 
η φοβερή σφεντόνα του
Παιδικά όπλα
  Σε αντίθεση με τους ξενόφερτους υπερήρωες των αμερικανικών κόμικ, που χρησιμοποιούν καταστροφικά υπερόπλα προηγμένης τεχνολογίας, 
   οι μικροί ήρωες στο ανάγνωσμα του Στέλιου Ανεμοδουρά δεν πιάνουν στα χέρια τους ούτε πιστόλι (τουλάχιστον αληθινό). 
  Υπερισχύουν των γιγαντόσωμων εχθρών τους και διασύρουν την κτηνώδη δύναμή τους με "όπλα" που σκαρφίζεται το παιδικό μυαλό για τους πολέμους της γειτονιάς.
  Μια σφεντόνα, ένα φυσοκάλαμο, κουκούτσια από κεράσι ή σιδερένιες μπίλιες από ρουλεμάν, νεροπίστολα, λαστιχόσφαιρα (γιο-γιο), γυροβόλια (μπούμερανγκ), 
   φτερνιδόσκονη, ξύλινα τουφέκια και σπαθιά ή κανένα σκουπόξυλο για κοντάρι καμιά φορά. Το πολύ-πολύ καμιά επώδυνη... τσιμπιά ή καμιά λαβή ζίου-ζίτσου... 
   Κανένα από αυτά δεν σκότωνε. Το μήνυμα που ήθελε να περάσει ο συγγραφέας, αν και δεν το λέει πουθενά ρητά, ήταν σαφές, όχι φονικά όπλα στα παιδιά!...
Η σφεντόνα
  Επιστρατεύτηκε από το συγγραφέα  του αναγνώσματος στον αγώνα κατά του κατακτητή, επειδή ήταν πολύ δημοφιλές στα παιδιά της δεκαετίας του '50. 
  Την πρώτη φορά που χρησιμοποιήθηκε στον αγώνα κατά του κατακτητή ήταν από το Κυπριωτόπουλο, τον Νίκο Γαλανό. Η χρήση της σ' αυτή τη φάση δεν κράτησε πολύ. 
   Ο ιδιοκτήτης και χρήστης της σκοτώθηκε ύστερα από οκτώ μόλις τεύχη παρουσίας του στο ανάγνωσμα.
   Έτυχε μακροημέρευσης και καθολικής παραδοχής στη δεύτερη εμφάνισή της καθώς ο χειριστής της ο Διαβολάκος, εκτός του ότι υπήρξε δεινός σκοπευτής με τη σφεντόνα και τις μολυβένιες μπαλίτσες του, ξεπέρασε τα 200 τεύχη παρουσίας στο ανάγνωσμα.
  Αργότερα εμφανίστηκε και Γερμανός πράκτορας, που χρησιμοποίησε τη σφεντόνα ως κύριο όπλο του εκτοξεύοντας με αυτήν ναρκωτικές αμπούλες (τεύχος 693, "Ο Πράκτωρ-Σφεντόνα").
  Η αποτελεσματική χρήση της σφεντόνας από το Διαβολάκο την ανήγαγε σε... εθνικό όπλο των παιδικών "συμμοριών" στις γειτονιές και τις αλάνες της Αθήνας του '50,  
   όταν υπήρχαν ακόμη ακάλυπτοι χώροι κατάλληλοι για πεδία ομηρικών μαχών.
Το Ζουζούνι
  Ο πιο μικρός από τους μικρούς ήρωες του αναγνώσματος. Το Ελληνόπουλο Θανάσης Μελίρης όπως ήταν το πραγματικό του όνομα 
   ενσωματώθηκε στην παρέα του Γιώργου Θαλάσση σαν μια κίνηση του συγγραφέα να προσελκύσει ακόμα μικρότερους αναγνώστες ανανεώνοντας το κοινό του αναγνώσματος. 
   Το παρωνύμιο του βγήκε γιατί μεταφορικά σημαίνει το μικρόσωμο και δραστήριο άνθρωπο και γιατί δρούσε με ένα αυτοσχέδιο παιδικό παιχνίδι, ένα φυσοκάλαμο, 
  που μπορεί να ήταν ολότελα ακίνδυνο ως όπλο, αλλά εξαιρετικά αποτελεσματικό στο να αιφνιδιάζει με... οδυνηρά τσιμπήματα, τόσο όσο χρειαζόταν για να περάσουν σε δράση τα άλλα παιδιά. 
   Για τα τσιμπήματά του αυτά, ο Σπίθας, που μάζεψε το μικρό Θανάση από το δρόμο, τον έβγαλε όπως είπαμε Ζουζούνι. 
απόσπασμα κειμένου: 
  " Ένα παιδάκι οκτώ περίπου χρονών, με ξανθά μαλλιά και πονηρό μουτράκι γεμάτο τόλμη είναι καθισμένο στα σκαλοπάτια ενός σπιτιού και παίζει με μερικές γυάλινες γκάζες που έχει στη φούχτα του. 
   Το βλέμμα του είναι μελαγχολικό και φανερώνει θλίψη. Τα φρύδια του κάθε τόσο ζαρώνουν, σαν να περνάει μια δυσάρεστη σκέψη από το μυαλό του (...)
  Είναι ορφανό και δυο μέρες πριν έχασε τον μόνο προστάτη που του είχε μείνει στον κόσμο, τον παππού του, με τον οποίο έμενε σε ένα σπιτάκι του δρόμου αυτού. Τον έπιασαν οι Γερμανοί με την κατηγορία ότι είχε κάνει κάποιο σαμποτάζ, τον καταδίκασαν σε θάνατο και τον σκότωσαν..." (τεύχος 256, "Ζουζούνι ένα Παράξενο Ελληνόπουλο", σελ. 6).
   Το μικροσκοπικό Ζουζούνι βοήθησε με ηρωισμό και αυταπάρνηση τους φίλους σε όσο διάστημα κράτησε ο αγώνας του. 
   Η μικρή του ζωή κόπηκε βίαια πέφτοντας νεκρό μαζί με τον μακροβιότερο δευτερεύοντα μικρό ήρωα, τον Διαβολάκο, σε ένα μαθητικό συλλαλητήριο, που είχαν μπει μπροστάρηδες.
    Ο "θάνατός" τους ήταν μια ακόμα προσπάθεια του συγγραφέα να ανανεώσει το ενδιαφέρον των αναγνωστών του στα μισά περίπου της εκδοτικής διαδρομής του αναγνώσματος, 
   ανανεώνοντας τους δευτερεύοντες ήρωές του με άλλους, που είχαν την ίδια παιδική ηλικία, αλλά διαφορετικά προσόντα και χαρακτηριστικά δράσης.
Το Ζουζούνι και το 
φοβερό φυσοκάλαμό του
  Ήταν ένας μικρός καλαμένιος σωλήνας μέσα από τον οποίο το Ζουζούνι εκτόξευε μικρά βέλη, όπου στην μία απόληξή τους, την μυτερή, είχαν μια καρφίτσα. 
   Παρά το ακίνδυνο του χαρακτήρα του ως όπλου, το φυσοκάλαμο στα χείλη του Ζουζουνιού, ήταν ένα υπολογίσιμο μη θανατηφόρο όπλο.
    Αρκετές φορές έσωσε από θανάσιμο κίνδυνο τους φίλους του.
  Για κάποιο διάστημα το Ζουζούνι εμβάπτιζε τις καρφιτσένιες μύτες των μικροσκοπικών βελών του σε υπνωτικό υγρό και το τσίμπημά του, αν και δεν ήταν θανατηφόρο. ήταν πάντως πιο αποτελεσματικό.
Ο ηρωικός θάνατος
  Μαθητές του Δημοτικού και του Γυμνασίου από όλα τα σχολεία της Αθήνας κατέβηκαν στο κέντρο της πρωτεύουσας σε μεγάλη διαδήλωση, να διαμαρτυρηθούν για τις συλλήψεις καθηγητών τους. 
   Επικεφαλής της πορείας, κρατώντας την ελληνική σημαία, ήταν ο Διαβολάκος και το Ζουζούνι. 
  Και ενώ η πορεία- διαδήλωση βρισκόταν στην κορύφωσή της, ο Γερμανός επικεφαλής των αποσπασμάτων διέταξε "Πυρ" κατά των μαθητών!
  "Αυτό που επακολουθεί είναι φριχτό και θα μείνει στην ιστορία του πολέμου σαν μία από τις πιο εγκληματικές πράξεις των ανθρώπων του Χίτλερ.
    Οι Γερμανοί στρέφουν τα όπλα τους εναντίον των μικρών μαθητών και πιέζουν την σκανδάλη! Ένα μουγκρητό πληγωμένου θηρίου ξεπηδάει από το λαρύγγι του Σπίθα. Γιατί από τους πρώτους που πέφτουν κάτω από τις σφαίρες των Γερμανών είναι ο Διαβολάκος και το Ζουζούνι! 
   -Μανούλα μου! Γρυλίζει. Μανούλα μου! Τα καημένα τα παιδάκια τα σκότωσαν! (...)
  Ο Γιώργος σκύβει με αγωνία πάνω από τα δύο αναίσθητα παιδιά. Εξετάζει το σφυγμό τους, ακουμπάει στο στήθος τους για να ακούσει τους παλμούς της καρδιάς τους... Τίποτε! 
   Τα δυο παιδιά είναι νεκρά! Τα δυο Ελληνόπουλα έχουν δώσει τη ζωή τους για την ελευθερία της πατρίδας τους! Σηκώνει το κεφάλι του και οι άλλοι πατριώτες βλέπουν δυο χοντρά δάκρυα να κυλούν στα μάγουλά του..." (σελ.9).
Ιστορική τεκμηρίωση
   Το επεισόδιο του τεύχους είναι εμπνευσμένο από πραγματικό περιστατικό στα χρόνια της Κατοχής,
   όπου μαθητές διαδήλωσαν κατά της Επιστράτευσης στα τέλη Φεβρουαρίου 1943. 
   Σε μία από τις μαθητικές εκείνες διαδηλώσεις πυροβολήθηκε και σκοτώθηκε στο Παγκράτι από Ιταλούς καραμπινιέρους ο μαθητής Γυμνασίου Γιάννης Δημακόπουλος.
Σχόλιο
  Με το θάνατο του Διαβολάκου και του Ζουζουνιού, που υπήρξαν οι δυο πιο μακρόβιοι από τους δευτερεύοντες μικρούς ήρωες του αναγνώσματος, 
    κλείνει ουσιαστικά η πρώτη περίοδος του "Μικρού Ήρωα", στο μέσον σχεδόν της 15χρονης εκδοτικής πορείας του.
  Τα 12 παιδιά -όλα στην ηλικία των 10 χρόνων- που διαδέχτηκαν τον Διαβολάκο και το Ζουζούνι στα υπόλοιπα 380 τόσα τεύχη, 
  παρά τα χαρίσματά τους δεν μπόρεσαν να φτάσουν σε δημοτικότητα τα δυο αυτά μικρά αγόρια. 
   Γι' αυτό και ο αναλώσιμος ρόλος τους είχε σύντομη ημερομηνία λήξης. 
   Η πρώτη γενιά των αναγνωστών του "Μικρού Ήρωα" -και η πιο φανατική- κάπου εκεί άρχισε να εγκαταλείπει το αγαπημένο της παιδικό ανάγνωσμα, 
  κυρίως λόγω περάσματός της στην μετα-εφηβική φάση της ηλικίας της.
   Άλλωστε, η συνεχής εναλλαγή 10χρονων ηρώων "εν είδει σκυταλοδρομίας", δείχνει την προσπάθεια ανανέωσης και του αναγνωστικού κοινού 
  από παιδιά ίδιας ηλικίας με τους λιλιπούτειους ήρωες.
Από το μοναδικό "Λεξικό του Μικρού Ήρωα" (τόμος Α και Β)- Γιώργος Βλάχος
Εκδόσεις Περιοδικός Τύπος
Κάτι παρόμοιο στο blog :
Μικρέ μου Ήρωα, Γιώργο Θαλάσση.
Το Ζουζούνι : Ένα παράξενο ελληνόπουλο !
Το Παιδί-Φάντασμα και η παρέα του σε αποκλειστική φωτογράφηση ! 
Φροϋλάιν Χ : Μια Γερμανίδα που αιχμαλώτισε τις… καρδιές των μικρών αγοριών στην δεκαετία του ’50 !
Θάνατος στην πρώτη σελίδα του "Μικρού Ήρωα"
Ο "Μικρός Ήρωας" στην εποχή της κρίσης !!
Μικροί Ήρωες, Μεγάλες Καρδιές
Η Πινακοθήκη των ηρώων του "Μικρού Ήρωα"
Ο θάνατος της Σουσουράδας
Ελ Γκρέκο και Υπερέλληνας, οι Έλληνες... Supermen !!
"Τζων Γκρηκ", ένας Έλληνας Σαμ Σπέϊντ στη Νέα Υόρκη !
"Γκρέκο", ο ήρως των γηπέδων και των ελληνοπαίδων !
Μονομαχία στο Ελ... Λάσσο !
"Γκαούρ - Ταρζάν" : Σημειώσατε 1 ! 
"Κουρσάρος" : Τούνεζι και Μπαρμπαριά τρέμουν στο άκουσμα του Κάπταιν Γκρηκ !!
"Αμαζόνιος" : Μια τροπική Ζούγκλα, στις γειτονιές της Αθήνας !
Κωμικοί χαρακτήρες στα ελληνικά παιδικά περιοδικά
Μικρός Σερίφης : Ένα Ελληνόπουλο στην Άγρια Δύση
«Ιπτάμενο Βέλος» : Ταξίδια μέσα στο Χωρόχρονο, στη δεκαετία του ’60 !

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.